TLT Legal

Kara umowna czy zastrzeżenie gwarancyjne?

W prowadzonych przeze mnie sporach na tle umów o roboty budowlane, w pismach procesowych przeciwnika procesowego często znajduje się następujące stwierdzenie. Skoro umowa przewidywała kary umowne za opóźnienie w wykonaniu umowy, bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy jest kwestia ewentualnego zawinienia wykonawcy.

Takie stanowisko jest nieprawidłowe, co wielokrotnie potwierdziły sądy apelacyjne i Sąd Najwyższy.

Jak wynika z orzecznictwa zakres odpowiedzialności z tytułu kary umownej pokrywa się w pełni z zakresem ogólnej odpowiedzialności dłużnika za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania (art. 471 KC). Oznacza to, że wykonawca zobowiązany do jej zapłaty może się bronić twierdzeniem, że niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania jest następstwem okoliczności, za które nie ponosi on odpowiedzialności. Wina stanowi zatem przesłankę odpowiedzialności z tytułu kary umownej.

Jeśli zakres odpowiedzialności wykonawcy miałby zostać zwiększony, konieczne jest wprowadzenie do umowy dodatkowych zapisów.

W jednym z orzeczeń Sąd Apelacyjny w Warszawie wskazał, że obowiązujące przepisy przewidują możliwość rozszerzenia odpowiedzialności dłużnika poprzez umowę, jednakże w takiej sytuacji konieczne jest oznaczenie okoliczności wykraczających poza ustawowe zasady odpowiedzialności (art. 473 § 1 KC).

Jeżeli zatem strony zamierzają zmodyfikować ogólną zasadę powstania zobowiązania dłużnika do zapłaty kary umownej z przyczyn przez niego zawinionych, to zobowiązane są ściśle oznaczyć zdarzenia, za które dłużnik ma ponosić odpowiedzialność, tak aby nie budził wątpliwości rozszerzony zakres odpowiedzialności dłużnika (tzw. zastrzeżenie gwarancyjne). Przy czym użycie ogólnego sformułowania o karze umownej "za opóźnienie" nie jest wystarczające do uznania, że wykonawca przyjął na siebie surowszą niż ustawowa odpowiedzialność za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania.

Podsumowując, nałożenie na wykonawcę kary umownej "za opóźnienie" nie oznacza, że będzie on ponosił odpowiedzialność w każdym przypadku (nawet przez niego niezawinionym) niewykonania lub nienależytego wykonania umowy.

Przygotowania trwają! 💪

Zapraszamy dziś do Hali Koszyki w Warszawie w godzinach 11-19.

Wszystkie nasze produkty w specjalnych targowych cenach.

Czekamy na Was! ❤️

Więcej o wydarzeniu : https://fashionpost.pl/polski-dizajn-na-koszykach

Urząd Zamówień Publicznych potwierdził korzystną dla wykonawców wykładnię przepisów Tarczy Antykryzysowej, zgodnie z którą:

✅ art. 15r ust. 4 (możliwość modyfikacji umów)
✅ art. 15r[1] ust. 1 (zakaz potrącania przez zamawiającego kary umownej zastrzeżonej na wypadek niewykonania lub nienależytego wykonania umowy)
✅ art. 15r[1] ust. 1 (zakaz dochodzenia przez zamawiającego zaspokojenia z zabezpieczenia należytego wykonania umowy)

stosuje się także do umów w sprawie zamówienia publicznego zawartych na mocy ustawy PZP z 2004 r.