DIBES

बरिष्ठ पत्रकार बिजय कुमार लेख्नुहुन्छ:-

जुन देशको मिडिया नै राजनीतिमा नग्न पक्षपातको पहिचान बनेको छ, त्यहाँको टेलिभिजनमा केको ‘राजनीतिक डिबेट ?’ कोही करेन्ट चाउचाउको गाडीमा छन्, कोही वाइ–वाइ चाउचाउको गाडीमा। जे छ, गज्जब छ। जोडी मिलेकै छ।
डिबेट गर्ने नै हो भने—पहिला मिडियाको भुमिकाबारे डिबेट हुनुपर्छ।

डिबेट नै गर्ने हो भने मिडियाका मान्छेले प्रश्न सोध्ने होइन,
हाइवेमा गाडी चलाउने कुनै सामान्य ड्राइभरले प्रश्न सोध्नुपर्छ—
चुनाव उठेका शीर्ष नेताहरूलाई र ‘मिडिया ग्रुप (ग्याङ ?)’ लाई एउटै मञ्चमा राखेर।
नत्र भने—
प्वाल परेको भाँडोमा पानी थाप्नु व्यर्थ हो।

( वैश्ययुगमा मिडीयाको नग्न पक्षधरताको यो विषय नेपालमा मात्र होइन, दुनियका कयौ देशमा बहसको बिषय बनेको छ। यसबारे आम गहिरो बहुआयामिक जानकारी र बहसको दरकार छ )

जनतै अटेर, सामाजिक सुधार गर्न निकै गाह्रो!
आखिर असर खेप्ने पनि आफै हाे नि ।

इरानकाे पछिल्लाे अबस्थाका सम्बन्धमा मेरो लेख :

इरानमा ४७ वर्षअघि भएको क्रान्ति अहिले फेरि निर्णायक मोडमा पुगेको छ। हालैको आन्दोलनमा २,००० भन्दा बढी नागरिकको ज्यान गएको छ, जुन १९७९ को इस्लामिक क्रान्तिपछि सबैभन्दा ठूलो राजनीतिक उथलपुथल मानिएको छ।

इरानको क्रान्ति र वर्तमान आन्दोलन
- १९७९ को क्रान्ति: शाह मोहम्मद रेजा पहलवीको राजतन्त्रलाई समाप्त गर्दै आयतोल्लाह खोमेनीको नेतृत्वमा इस्लामिक गणतन्त्र स्थापना भएको थियो। यस क्रान्तिले इरानको राजनीतिक, सामाजिक र धार्मिक संरचनामा गहिरो परिवर्तन ल्यायो।
- ४७ वर्षपछि: आज फेरि इरानमा जनताले स्वतन्त्रता र न्यायको माग गर्दै सडकमा उत्रिएका छन्। यो आन्दोलनलाई धेरैले "क्रान्तिको अन्तिम चरण" भनेर व्याख्या गरेका छन्।

हालको आन्दोलनको अवस्था
- मृतक संख्या: मानवअधिकार कार्यकर्ताहरूका अनुसार हालसम्म २,००० भन्दा बढी मानिसको मृत्यु भएको छ।
- हिंसात्मक दमन: आन्दोलनकारीहरूलाई नियन्त्रण गर्न सरकारले कठोर कदम चालेको छ। धेरैलाई गोली मात्र होइन, चक्कु र धारिलो हतियार प्रयोग गरेर हत्या गरिएको रिपोर्ट गरिएको छ।
- सञ्चार नियन्त्रण: आन्दोलनलाई दबाउन सरकारले इन्टरनेट बन्द गरेको छ, जसले वास्तविक तथ्याङ्क पत्ता लगाउन कठिन बनाएको छ।

जनताको माग
- स्वतन्त्रता र लोकतन्त्र: आन्दोलनकारीहरूले धार्मिक शासनको अन्त्य र नागरिक स्वतन्त्रताको माग गरेका छन्।
- आर्थिक सुधार: इरानको कमजोर अर्थतन्त्र, बेरोजगारी, र भ्रष्टाचारले जनतामा असन्तोष बढाएको छ।
- मानवअधिकारको सम्मान: आन्दोलनकारीहरूले हिंसात्मक दमन रोक्न र नागरिक अधिकारको सम्मान गर्न सरकारलाई दबाब दिएका छन्।

निष्कर्ष
इरानको १९७९ को क्रान्ति इतिहासमा निर्णायक मोड थियो। तर आज, ४७ वर्षपछि, जनताले फेरि परिवर्तनको माग गर्दै बलिदान दिइरहेका छन्। २,००० भन्दा बढी नागरिकको मृत्युले यो आन्दोलनलाई ऐतिहासिक बनाएको छ, र यसले इरानको भविष्यमा गहिरो प्रभाव पार्ने निश्चित देखिन्छ।
-दिवेश