MMSO Education

ေက်ာင္းဘယ္လိုေရြးရမလဲ
-----====-----====------

၁) ဘာေတြသင္လဲ၊ ဘယ္လိုဆရာေတြသင္လဲ

ဒီေန႔ေခတ္အေရးႀကီးလာတဲ့ STEM ( Science, Technology, Engineering, and Mathematics) ေတြ အေၾကာင္း သင္သလား ပထမ အေရးႀကီးပါတယ္။ မဟုတ္ရင္ ေကာလိပ္ (College) သြားရင္ သမိုင္းတက္ၿပီး အထက္တန္းမွာ သမိုင္းမသင္ခဲ့ရသလိုျဖစ္ေနပါမယ္။ ဒီအျပင္ Arts, Maritime (အဏၰဝါ)၊Communications, Computer Science, pre-law စတာေတြပါသလား။ (စနစ္သစ္ေျပာင္းမယ့္သင္ညႊန္းကေတာ့ ေသခ်ာ မသိေသးပါ။ သို့ေသာ္ ကိုယ္ပိုင္ ေက်ာင္းေတြက အပိုေဆာင္းသင္မယ္ဆိုရင္ ျဖစ္နိုင္တဲ့ ဘာသာရပ္ေတြပါ။)

သင္ၾကားတဲ့ ဆရာေတြက ဘာဘြဲ႕ရလဲဆိုတာထက္၊ နိုင္ငံတကာအသိမွတ္ျပဳ သင္ၾကားေရးဒီပလိုမာေတြျဖစ္တဲ့ ဥပမာ ( TESOL, TED, CELTA, )လိုမ်ိဳးေတြ၊ B.Ed, M.Ed ေတြ ၿပီးထားတဲ့ ဆရာလား။ ေဆးခန္းမျပခင္၊ ဆရာ၀န္ ဘာဘြဲ႕၊ ဘယ္က ရထားတဲ့ အထူးကုလဲ သိကိုသ ိရပါမယ္။

၂) ထပ္ေဆာင္းသင္တဲ့ဘာသာရပ္ေတြက ဘာလဲ

extracurricular activities ေတြမွာ ဥပမာ Sport team, drama club, robotics club လိုမ်ိဳး ရွိသလား။

၃) ေက်ာင္းအရြယ္အစား

ဒါကေတာ့ ခုေလာေလာဆယ္ ေတာ့ ရန္ကုန္လိုမ်ိဳးၿမိဳ့ႀကီးေတြမွာ ေရြးရခက္ေနအုံးမွာပါ။ ေက်ာင္းဆိုတာ တကယ္ေတာ့ ေျမဧက အနည္းဆုံး ၂၀ အစိတ္ ေလာက္ရွိကိုရွိမွ Activities ေတြလုပ္လို့ေကာင္းတာပါ။

၄) ေနရာ

ေနရာကေတာ့ မနီးမေဝး ကိုယ့္၀န္းက်င္ဆို သိပ္ေကာင္းပါတယ္။ သြားလာရ လြယ္ကူၿပီး ကုန္က်စရိတ္သက္သာလည္း သက္သာမယ္၊ ေက်ာင္း၀န္ေဆာင္မွုလည္း ေကာ္ငးမယ္ဆို အရမ္းေကားမွာပါ။

၅) ဘာသာေရး ကိုးကြယ္မွု

ကိုယ္ကိုးကြယ္တဲ့ ဘာသာေရးနဲ႔ ကိုက္ညီမယ္၊ သို့မဟုတ္ မတူကြဲျပားတဲ့ ကိုးကြယ္မွုကို လက္ခံတဲ့ Discriminate မလုပ္တဲ့ ေက်ာင္းမ်ိဳးဆိုရင္ ပိုေကာင္းပါတယ္။

၆) ကိုယ့္ဘတ္ဂ်က္နဲ႔ ကိုက္ညီ၊ မညီ

ေက်ာင္းေတြ ၀န္ေဆာင္မွု သိပ္ေကာင္းေနရင္ ေသခ်ာတာကေတာ့ ပိုက္ပိုက္လည္း အမ်ားႀကီးေပးရမွာပါ။ ဒါေပမယ့္ တခ်ိဳ့ေက်ာင္းေတြက ၀န္ေဆာင္မွုကို အေကာင္းဆုံး လုပ္ေပးထားၿပီး သင့္တင့္တဲ့ က်ဴရွင္ခ(သင္တန္းေၾကး)နဲ႔ ေက်ာင္းေတြလည္း ရွိတတ္ပါတယ္။ ေသခ်ာစုံစမ္းၿပီးမွ ထားသင့္ပါတယ္။ ကိုယ့္၀င္ေငြနဲ႔ ေရရွည္သြားလို့ရမယ့္ ေက်ာင္းဆိုရင္ေတာ့ ပိုအဆင္ေျပမွာပါ။

၇) ေကာလိပ္(သို့) တကၠသိုလ္၀င္ခြင့္

စနစ္ေျပာင္းလို့ အရင္ကလို အမွတ္နဲ႔ မဟုတ္ေတာ့ရင္ ၀င္ခြင့္(Admission Test) ေတြေပၚလာပါလိမ့္မယ္။ ကိုယ္ၿပီးတဲ့ အထက္တန္းေက်ာင္းက GPA(Grade Point Average) လိုမ်ိဳး အမွတ္ေကာင္းေနမွ၊ ၿပီးေတာ့ ဆရာေတြရဲ မွတ္ခ်က္ေတြနဲ႔ တျခား Activities ေတြအေရးပါလာမယ္။ ၿပီးတြင္းေက်ာင္းျဖစ္ျဖစ္၊ ျပည္ပေက်ာင္းျဖစ္ျဖစ္ အဆင့္(Ranking) ေကာင္းတဲ့ ေက်ာင္းေတြ၀င္နိုင္ဖို့ဆိုရင္ entrance tests ေတြေျဖနိုင္႐ုံတင္မကဘဲ၊ writing assignment, essay ေကာင္းေကာင္းေရးနိုင္ဖို့လည္း အေရးႀကီးပါတယ္။

၈) ထပ္ေဆာင္းေလ့လာရန္ ဖတ္စာ အညႊန္း

ကေလးကို ေက်ာင္းမွာတင္မဟုတ္ဘဲ အိမ္မွာထိ ေက်ာင္းျပင္ပက သက္ဆိုင္တဲ့ စာေပေတြဖတ္မွတ္ခိုင္းတာမ်ဳိးကလည္း အေရးႀကီးပါတယ္။ ေက်ာင္းစာအုပ္နဲ႔တင္ အခ်ိန္ကုန္သြားတဲ့ အရင္ပညာေရးကို ေက်ာ္လြန္မွျဖစ္ပါမယ္။

၉) ေက်ာင္းမွာ မိဘေတြ ပါ၀င္မွု အတိုင္းအတာ

ေက်ာင္းမွာ မိဘ ဆရာ အသင္း(သို့) Group ရွိသလား။ ကိုယ့္ကေလးရဲ့ အားနည္းခ်က္၊ အားသာခ်က္ကို မ်က္ေျခမျပတ္ ေစာင့္ၾကည့္နိုင္ဖို့ PTA လိုမ်ိဳး မိဘ၊ ဆရာေတြ အျမဲဆုံနိုင္ဖို့ သိပ္အေရးႀကီးပါတယ္။ မိဘေတြကို ေႏြးေထြးပ်ဴငွာစြာ ၀င္ေရာက္ေဆြးေႏြးခြင့္ရတဲ့ ေက်ာင္းမ်ိဳး ေရြးရပါမယ္။

၁၀) ကိုယ္ကေလးက ဘာလိုလဲ၊ ဘာျဖစ္ခ်င္တာလဲ

ေက်ာင္းပို့ေတာ့မယ္ဆိုရင္ ကေလးကို ေမးခြန္းေလးေတြ ေမးၾကည့္ဖို့ လိုတယ္။ ကိုယ့္ဘာသာဆုံးျဖတ္နိုင္တဲ့ အရြယ္ဆိုရင္ သူ႔ဘာသာ ဆုံးျဖတ္ခိုင္းတာမ်ဳိးေလးေတြ ေမြးျမဴေပးသင့္တယ္။ ဒါမွလည္း ေကာလိပ္တက္တဲ့ အခါ ေရာက္ရင္ ကေလး သူ ဘာေရြးရမယ္ဆိုတာ က်င့္ၿပီးသာျဖစ္သြားပါမယ္။

ကေလးရဲ့အရည္အခ်င္းအဆင့္နဲ႔ ကိုယ္ေရြးမယ့္ ေက်ာင္းရဲ့ ပုံစံ ပတ္၀န္းက်င္ သင့္မသင့္ ဆိုတာက ေနာက္ဆုံး ဆုံးျဖတ္ရမွာကေတာ့ မိဘပါပဲ။

ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

Soe Naing
[email protected]

Vocabulary

က ေလးကို Screen Time ဘယ္ေလာက္ ျပရမလဲ လို႔ ေမးေနၾကတဲ့ မိဘမ်ားဖတ္ၾကည့္ဖို႔ပါ။ အခု ျပ ထားတဲ့ဇယားက တစ္ေန႔လံုးမွာ အမ်ားဆံုးအခ်ိန္ပါ။ ဒီ့ထက္ ပိုၿပီးျပမိ ရင္ ကေလးရဲ႔ ဉာဏ္ရည္ဖြံ႔ၿဖိဳးမွဳကို ထိ ခိုက္ ေစပါတယ္ေနာ္

က ေလးျပဳစုပ်ိဳးေထာင္ေရး ေရးတဲ့ အခ်ိန္မွာက်မတို႔ဟာ ကေလးေတြနဲ႔ သက္ ဆိုင္ တဲ့အ ရာမို႔လို႔ က်င့္၀တ္ကို ေစာင့္ထိန္းရပါတယ္။ က်င့္၀တ္ဟာ ဆရာ၀န္ေတြနဲ႔ သေဘာခ်င္း တူပါတယ္။

- ကေလးကို ေစာေစာသိပ္ရမယ္ ၊ အိပ္ခ်ိန္လံုေလာက္မွ ကေလး ဉာဏ္ရည္ဖြံ႔ၿဖိဳးမယ္ ဆိုတာရယ္
- ခုႏွစ္ႏွစ္ ေအာက္မွာ Screen Time ကို ထိမ္းကို ထိမ္းသိမ္းဖို႔လိုတယ္။ ကေလး ဦးေႏွာက္တည္ ေဆာက္ တဲ့ အခ်ိန္မွာ Screen Time ဟာ အေရးသိပ္ႀကီးတဲ့ အရာ ပါ။

ဒီႏွစ္ခုကို ေျပာတဲ့အခ်ိန္မွာ မိဘ ဆရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ လိုက္ မလုပ္ ႏိုင္ၾကတဲ့အ တြက္ က်မ တို႔ ေျပာတဲ့အခ်ိန္ မွာ မႀကိဳက္ ႏိုင္ ၾကမွန္းသိပါတယ္။ တစ္နည္းေျပာရရင္ ေဖာ္လိုဝါမ်ားသူ စာေရး သူတစ္ေယာက္အတြက္ ေရွာင္ကို ေရွာင္သင့္ေသာ အရာပါ။ ေရးစရာေတြ အမ်ားႀကီးရွိေနတဲ့ ၾကားက ဒီႏွစ္ ခုဟာ မေ၇းဘဲ ေရွာင္မယ္ဆိုရင္ ေရွာင္လို႔ရတဲ့ အရာပါပဲ။

ပင္ပန္းေနတဲ့ေမေမ ေတြကို ကိုယ္ခ်င္းစာပါတယ္။ Sceen Time မျပလို႔မွ မရတာ ျပေပါ့။ ေကာင္းတာေလး ပညာရတာေလး ျပေပါ့။ယူက်ဴ႔ကေန Sceen tIme ကို အေရာင္ေတြ ၊ အဂၤလိပ္ စာေတြ အမ်ားႀကီးေလ့လာလို႔ ရတာပဲလို႔ က်မတို႔ ေျပာလို႔ ရ ေပမယ့္ က်င့္၀တ္ အရ ေျပာကို မေျပာရပါဘူး။ ဒါဟာမမွန္ဘူး။ ခုႏွစ္ႏွစ္ေအာက္မွာ ဒီေလာက္ ဒီ ေလာက္ အခ်ိန္ကို ပဲ အမ်ားဆံုး Sceen Time ေပးရမယ္ဆိုတာဟာ ဦးေႏွာက္ ဉာဏ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ပညာရွင္မ်ားက သုေတသန မ်ားစြာလုပ္ၿပီး ေျပာထားခဲ့တဲ့စကားပါ။ ႏွစ္ႏွစ္ ေအာက္ က No Screen Time ပါပဲ။

မိဘမ်ားဟာ ကိုယ့္ရဲ႔ တစ္ကိုယ္စာ အေျခေန အရ ကေလးကို Screen Time ေပးမိရင္ေတာင္ ကေလး အသက္ လိုက္မွာ ဘယ္အရြယ္မွာ ဘယ္ေလာက္ ပဲ ေပးရမယ္ ဆိုတာကို မိဘ ဟာ သိ ကို သိထားဖို႔လိုပါတယ္။ လုပ္ႏိုင္ တာ မလုပ္ႏိုင္တာ က တစ္ပိုင္းပါ။ မသိလို႔ အမ်ားႀကီး Screen Time ေပး မိတာထက္ သိရက္နဲ႔ ကိုယ့္ အေျခေ န ေၾကာင့္ ေပးရတာ က ကေလးကို ထီမ္းဖို႔ ပိုလြယ္ပါတယ္။

ဘယ္ဆရာ၀န္မွ အခ်ိဳမွဳန္႔ေတြ ၊ ျပည့္၀ ဆီေတြ စားတာေကာင္းတယ္လို႔ မေ ျပာသလိုပဲ က်မ တို႔ Parenting မွာလည္း မိဘ အႀကိဳက္လိုက္ ေျပာလို႔မရပါဘူး။ ခုႏွစ္ႏွစ္ ေက်ာ္ သြားခ်ိန္မွာေတာ့ ေနာက္ ပိုင္း အတန္းႀကီးလာခ်ိန္မွာ Screen Time နဲ႔ ေလ့လာရတာေတြ မ်ားေပမယ့္ ခုႏွစ္ႏွစ္ ေအာက္မွာေတာ့ Screen Time ဟာ အမ်ားဆံုး တစ္ေန႔ တစ္နာရီ ခြဲ ထက္ ပို ကို မပို ရ ေၾကာင္းပါေနာ္။
ေခတ္ဘုနး္သစ္

ေခတ္ ဘုန္းသစ္