Serra Sumeli

Üsküdar’ın tepelerinde yükselen Atik Valide Camii, sadece bir ibadet mekânı değil; Osmanlı estetiğinin, kadın himayesinin ve Mimar Sinan dehasının taşlara dönüşmüş hali… ✨

Camiinin mihrabının sanat tarihindeki önemi oldukça önemlidir; Osmanlının önemli Arkeoloğu, ressamı ve ilk müzecisi Osman Hamdi beyin muhteşem resimlerinde konu edindiği konumlar meşhurdur. Çoğunlukla Bursa camilerini ve türbelerini görmeye alışkın olduğumuz resimlerinde bu sefer yanı başımızda, Üsküdarda bir camideyiz 🫶🏻

16. yüzyılın sonlarında, dönemin en güçlü kadınlarından Nurbanu Sultan tarafından yaptırılan bu külliye, Osmanlı’da kadınların mimari ve şehir üzerindeki etkisinin en görkemli örneklerinden biri. Rivayetlerde güzelliği, zarafeti ve saray üzerindeki etkisiyle anlatılan Nurbanu Sultan’ın ruhu sanki hâlâ bu avlularda hissediliyor. Avluya bir girince insanın ruhunu tazeleyen bir güzellik sarıyor ✨

Yapının en etkileyici yönlerinden biri ise Mimar Sinan’ın kullandığı altıgen destekli kubbe sistemi. Merkezi kubbeyi taşıyan altıgen plan anlayışı sayesinde iç mekân hem daha dengeli hem de daha aydınlık bir atmosfere kavuşuyor. Sinan burada sadece büyük bir yapı değil, ışığın ve mekânın insan üzerindeki etkisini de tasarlıyor. Kubbeden süzülen ışık, taş yüzeylerde yumuşak bir ritim oluştururken insan kendini dinginliğin içinde buluyor.

Kesme taş işçiligi, dengeli oranlar, sade ama güçlü süsleme anlayışı ve külliyenin şehre yayılışı; klasik Osmanlı mimarisinin en zarif örneklerinden birini oluşturuyor. Belki de bu yüzden Atik Valide’de dolaşırken insan, İstanbul’un gürültüsünden değil zamandan uzaklaşmış gibi hissediyor… 🤍

Üsküdar’ın tepelerinde yükselen Atik Valide Camii, sadece bir ibadet mekânı değil; Osmanlı estetiğinin, kadın himayesinin ve Mimar Sinan dehasının taşlara dönüşmüş hali… ✨

16. yüzyılın sonlarında, dönemin en güçlü kadınlarından Nurbanu Sultan tarafından yaptırılan bu külliye, Osmanlı’da kadınların mimari ve şehir üzerindeki etkisinin en görkemli örneklerinden biri. Rivayetlerde güzelliği, zarafeti ve saray üzerindeki etkisiyle anlatılan Nurbanu Sultan’ın ruhu sanki hâlâ bu avlularda hissediliyor. Avluya bir girince insanın ruhunu tazeleyen bir güzellik sarıyor ✨

Yapının en etkileyici yönlerinden biri ise Mimar Sinan’ın kullandığı altıgen destekli kubbe sistemi. Merkezi kubbeyi taşıyan altıgen plan anlayışı sayesinde iç mekân hem daha dengeli hem de daha aydınlık bir atmosfere kavuşuyor. Sinan burada sadece büyük bir yapı değil, ışığın ve mekânın insan üzerindeki etkisini de tasarlıyor. Kubbeden süzülen ışık, taş yüzeylerde yumuşak bir ritim oluştururken insan kendini dinginliğin içinde buluyor.

Kesme taş işçiligi, dengeli oranlar, sade ama güçlü süsleme anlayışı ve külliyenin şehre yayılışı; klasik Osmanlı mimarisinin en zarif örneklerinden birini oluşturuyor. Belki de bu yüzden Atik Valide’de dolaşırken insan, İstanbul’un gürültüsünden değil zamandan uzaklaşmış gibi hissediyor… 🤍

Hasbahçeler, mutluluk ve huzur depolamak için geliştirilmiş birer sanat eseri adeta 💫

Dünyanın her yerinden renk renk çiçeklerine, çeşit çeşit hayvan yuva olmuş mutluluk bahçeleri. Yıldız sarayı ve hasbahçesinde geçirdiğimiz her an da buna hizmet ediyor, dört bir tyanımız sanat eserleriyle çevrili 🤍

Mutlu olmak için hazırlanıp çıkıyor insan bu güzelliği görmeye. Beni de en güzel şekilde hazırlayan detay başımdaki giyilebilir sanat eserim, ‘in zarif fırça darbeleriyle tasarlanmış olan .concept ipek eşarbım 🫠

Kahire’ye geldiğinizde mutlaka uğramanız gerek yerlerden biri de Ölüler Şehrindeki Memlük mezarlığıdır 😌

Memlük türbe mimarisinin öne çıkarak özelliği iç süslemesi ve özellikle kubbe süslemeleridir. Kubbeler taş malzemeden, dış cephesi memlük sanatını yansıtan bitkisel ve geometrik motifli kabartmalarla bezenir. Yüksel kasnağa oturan kubbeler ve minareler bu güzel İslam şehrin silüetini oluşturur 🤍

Burcî Memlüklerin önemli sultanlarından olan Zahir Bakuk’un oğlu olan Nasıl F***j ibn Barkuk, bu böykedeki en donanımlı külliyeyi yaptırıyor. Bunu videonun ikinci partında anlatacağım.
F***j ibn Barkuk, babasını vasiyeti üzerine buraya türbe yaptırıp defn ediyor. Kendisi ise Şam’da medfun.. inşallah onun türbesini de görmek nasib olsun 🤲🏻

Ben ise evimde ölüler şehrine sadece bu kubbeleri görmeye geldim desem yeri 🤭
Siz gelmişken yakınlardaki Sultan Qalawun’un külliyesini de gezmeyi unutmayın.

❗️Gezdiğiniz camilerde bize özel türbeleri hemen açacaklardır üzerine de bahşiş isteyeceklerdir. Size tavsiyem, onlar daha türbeyi açarken “ben açmanızı istemedim siz açıyorsunuz, bahşiş vermem” derseniz iyi olur. Bu cami özelinde ben bahşişimi verdim çünkü normalde pek kimsenin bilmediği gelinmeyen bir yer, abi bizi tatlı karşıladı 😌

Bugün kahvemi içerken bulunduğum yer sıradan bir kafe değil, zaten sıradan mekanlarda içemiyorum biliyorsunuz ki hahah

16. yüzyıldan kalma bir medresenin içindeyim.
Hasan Paşa Medresesinin bânîsi, III. Mehmed döneminde 1597–1598 yılında Sadrazam Hadım Hasan Paşa. Banisinin trajik akıbetiyle anılan yapı, yüzyıllar boyunca ihmal edilmiş; sebili ve türbesi kaybolmuş, çevresindeki yeni yapılar arasında görünmez hâle gelmiş. Ama buna rağmen taş duvarları hâlâ ayakta.

İki yol arasında köşe praelde konumlanan bu kesme taş yapı, alışılmışın dışında iki katlı ve bodrumlu planıyla dikkat çekiyor. Üst katta dershane-mescit mekânı, revaklar ve kubbeli hücreler; alt katlarda ise işlevi tam çözülememiş koridorlar ve mekânlar bulunuyor. Bugün oturduğunuz bir masa, belki de yüzyıllar önce bir öğrencinin hücresinin hemen yanında.

Mimarı bilinmese de, Sinan geleneğini sürdüren Dâvud Ağa’ya ait olabileceği düşünülüyor. Klasik medrese düzeninden farklı plan anlayışı da bunu destekler nitelikte.

Şimdi burada kahve içmek ya da çalışmak sadece bir mola değil; tarihle aynı mekânı paylaşmak gibi.
Taşların hafızası değişiyor, işlevler dönüşüyor ama mekân yaşamaya devam ediyor.

🫶🏻